Hiperemezis

HYPEREMEZİS GRAVİDARUM

Hiperemezis Nedir?

Her 2000 gebe kadın­dan yaklaşık 7'sinin bulantı ve kusmaları, tıbbi bakım ve tedavi gerektirecek düzeyde şiddetli seyrediyor­. Hiperemezis veya hamilelikte aşırı kusma; ilk hamileliklerde, çoğul hamilelikler­de evvelki gebeliklerinde de aynı halden  şikayetçi bulunanlar­da daha yaygındır­­.  Psikolojik stres bir etmen  ola­bilir ama beyindeki kusma merkezi­nin has­saslığı da bunun kadar önemlidir­­. Bu da bireyden  bireye değişir­­.

Hiperemezisin Belirtileri

Erken  gebelik süreci boyunca başlayan bulantı ve kusmalar olağandışı sık ve şiddetlidir ve daha uzun bir müddet (bazen  dokuz ay boyunca) sürebilir­­.

Eğer önlenmezse, sıklık­la kusma kötü beslenmeye sebep ola­bilir ve hem annenin hem de bebeğin sağlığına zarar verebilir Sabah bulantı kusmaları, şiddetli karın ağrılarıyla beraber görülürse safra kesesi veya pankreas işe karışmış ola­bilir ve derhal tıbbi bakım gerektirir­­.

Hiperemezis Tedavisi

Daha hafif olan olgular beslenme önlemleri, dinlenme, anti-asit ilaçları ve kusma karşıtı diğer ilaçlarla kontrol altına alına­bilir­­. Eğer kusma devam eder ve uygun ağırlık kazanımı gerçekleşmez ise hastaneye yatmak gerekebilmekte­dir­­. Gastrit, bağırsak tıkanma­sı ya da ülser gibi sebep­leri hesaptan çıkartmak amacıyla başka testlerin uygulanma­sı gerekebilmekte­dir­­. Uyaranı azaltmak amaç­lı hastanın odası karartıla­bilir ve ziyaretçileri kısıtlana­bilir, ve gerilimi azaltmak amaç­lı psikoterapi uygulana­bilir­­. Gerekirse kusma ilacıyla beraber damar­dan beslenme yapıla­bilir­­. Vücuttaki su dengesi yerine geldiği zaman (genel­de 24 ila 48 saat kadar), berrak sıvı diyetine başlana­bilir­­. Kişi bunu içebilirse, yavaşça günde 6 öğüne çıka­bilir­­. Eğer hala yiyecekleri içinde tutamıyorsa damar­dan beslenme sürdürüle­bilir ama yine de ağızdan bir­takım gıdaların alınma­sı teşvik etmek gerekir­­. Bazen, sorun bebeğin gereğince beslenmesi­ni tehdit edecek kadar fazla zaman alırse, damar yolu i­le verilen  sıvılara özel besinler eklenip, mide-bağırsak yolunun bütünüy­le dinlenmesi­ni sağla­mak düşünüle­bilir­­. Buna damar içi yoğun beslenme (intravenöz hiperatimentasyon) denilir­­. Çok ender olarak, eğer annenin hayatı tehlikedeyse, gebeliği sona erdirme gereği gibi bir durum mevzu­bahis ola­bilir­­.

Gebelikte Aşırı Kusmalar

Hamilelikte Aşırı Kusma:

Ortalama olarak her 2000 gebelikten yaklaşık 7'sinde bulantı ve kusma tıbbi bakıma ve tedaviye ihtiyaç duyulacak düzeyde şiddetli seyreder.

Hiperemezis veya gebelikte aşırı kusma, ilk gebeliği olanlarda, çoğul gebeliklerde ve önceki gebeliklerinde de aşırı kusmadan şikayetçi olan kadınlarda daha sık rastlanan bir durumdur. Stres bu durumu tetikleyen bir faktör olabilir fakat beyinde bulunan kusma merkezinin duyarlılığının hassasiyeti de bu konuda önemlidir. Beyinin bu kısmındaki hassasiyet kişiden kişiye farklılık gösterir.

İşaretler ve Belirtiler:

Gebeliğin erken döneminde başlayan bulantı ve kusmalar olağandışı, sık ve şiddetli seyreder ve daha uzun bir müddet (bazen dokuz ay boyunca bile) devam edebilir. Sık sık kusma önlenemezse, kötü beslenmeye neden olabilir ve hem annenin hem de taşıdığı bebeğin sağlığı açısından zararlı olabilir. Sabahları görülen bulantı ve kusmaların beraberinde şiddetli karın ağrıları da görülürse safra kesesi ya da pankreas da bir sorun olabilir. Bu da acilen tıbbi bakım gerektirir.

Gebelikte Kusma İçin Tedavi:

Daha hafif olan vakalar, beslenme için bazı önlemler alınarak, dinlenilerek, antiasitler ve kusmayı önleyici ilaçlarla kontrol altına alınabilmektedir. Fakat eğer kusma durdurulamazsa ve istenilen vücut ağırlığına ulaşılamazsa hastaneye yatarak tedavi altına alınmak gerekebilir. Altta yatan bağırsak tıkanması, gastrit veya ülser gibi nedenlerin olup olmadığını tespit etmek için bazı testlerin uygulanması gerekli olabilir. Kusmaya neden olan uyaranı azaltmak amaçlı hastanın odasının ışığı karartılabilir ve hasta ziyaretleri kısıtlanabilir. Ayrıca yine hastanın üzerindeki gerilimi azaltmak amacıyla psikoterapi yapılabilir. Gerekli görülürse kusma ilacıyla beraber hasta damardan beslenebilir. Vücudun su dengesi yerine geldiği zaman (genellikle 24 ila 48 saat arasında), berrak sıvı diyeti uygulamasına başlanılabilir. Hasta bunu içebilir ise sıvı miktarı azar azar arttırılarak günde 6 öğüne çıkarılabilir. Hasta tedaviye rağmen hala yiyecekleri içinde tutamıyor, yediklerini kusuyorsa damardan beslenmeye devam edilebilir fakat yine de mutlaka ağızdan bazı besinlerin alınmasına çalışılmalıdır. Bazı durumlarda ortaya çıkan sorun bebeğin gerektiği kadar beslenmesini engelleyecek kadar uzun sürebilmektedir. Böyle durumlarda damardan verilen sıvılara bazı özel gıdalar eklenerek, mide bağırsak yolunun tamamiyle dinlenmesini sağlamak düşünülebilir. Tıpta buna damar içi yoğun beslenme yani "intravenöz hiperatimentasyon" adı verilir. Bazen çok nadir olsa da, içinde bulunduğu durum anneyi hayati tehlikeye sokuyorsa, gebeliği sonlandırmak gerekebilir.