Göbek Kordonu Ne İşe Yarar?

Göbek Kordonu Ne İşe Yarar?

Zigotun endometrhıma yuvalanmasın­dan hemen  sonra orta­ya çıkan "Trofoblast" adlı hücreler miktarca çoğalmaya ve Desidua'ya doğru ilerlemeye başlarlar­. Desidua, hamileliğe uygun bir dokuya ulaşan endometriuma verilen  addır­­.  Başka bir deyimle zigotun yerleşip, gelişebileceği uygun bir yataktır­­. Trofoblastlar yan yana gelip parmak gibi uzantılar oluşturarak desiduaya çıkıntı yaparlar­. Bu uzantılara Plasenta villusları denilir­­. Plasenta villusları arasın­da bulunan boşluklar da "Villuslararası boşluk" ismi­ni alır­­. Bu boşluklar anne kanıyla doludur­. Plasenta villusların­da ise fazlaca sayıda kan damarı bulunmaktadır­­.  Bu kan damarı göbek kordonu vasıtasıyla cenine ulaşır ­. Böylelikle anne kanıyla cenin veya fetus kanı arasın­da "Plasenta villusları" vasıtasıyla dolaylı bir bağlantı ve madde alışverişi sağlanmış olmakta­dır­­.  Başka bir deyişle, gebelik süresince anne ve bebek kanı birbiriyle karışmaz­. Plasenta öncelikli iki bölümden  meydana gelir:

1) Anne bölümü
2) Çocuk bölümü

Anne bölümü farklılaşmış desiduadan yapılmıştır­­. Çocuk bölümü ise trofoblast ve mezenkim hücrelerin­den  yapılmıştır­­. Mezenkim hücreleri, korion zarını oluştururlar­. Bu zarın plasenta kısmı­na ise "Korion plağı" denilir­­. Korion zarı­nın iç bölümünde "Amnion zarı" denilen  bir zar bulunmaktadır­­.  Bu zarın sınırladığı boşluk içinde "Amnion sıvısı", çocuk ve göbek"" kordonu bulunmaktadır­­.  Göbek kordonu bir ucuyla çocuğa, başka ucuyla da plasentanın merkezine tutunmuştur­. Gebeliğin sonlarına doğru plasentanın ağırlığı 500 grama, yüzeyi 250 cm2'ye, çapı ise 18 cm’ye yaklaşır­­. Plasenta vasıtasıyla anne ve çocuk kanı birbirlerine karışmaksızın, ikisi arasın­da madde alışverişi el­de edilebi­lir­­. Yani çocuk yaşayıp büyüyebilmek amacı ile anne kanın­dan gerekli yiyecek maddeleri­ni ve oksijeni alır, karbondioksit gibi kendisine gereksiz maddeleri anne kanma vermekte­dir­­. Anne solunum yolu i­le bunu dışarı atar­. Özetle plasenta, rahim içerisindeki çocuğun hem akciğeri, hem sindirim sistemi, hem de böbrekleridir­­. Göbek kordonu 1* 2­.5 santim çapın­da ve 30* 100 santim boyundadır­­.  İçin­den  iki atardamar ve bir toplardamar geçer­. Atardamarlar kanı temizlenmek üzere plasentaya taşımakta­dır­­.  "Umbilikal arterler" denilen  bu atardamarlar, çocuğun aorta damarı­nın alt ucundaki "İliak arter" adlı birer atardamar­dan doğar­.

Plasentadan çocuğa kan taşımakta olan damara ise "Umbilikalı vena" denilir­­. Bu damar başka ikisin­den  daha kaim olup, çocuğun "Venakava inferior" adlı büyük toplardamarına ve bir­takım yan dallarla da karaciğer damarlarına açılır­­.

Plasentanın Görevi Nedir?

Plasentanın Görevi Nedir?

Döllenmiş yumurtanın uterus (rahim) duvarına yerleşmesi için ilk ayda uterus duvarlarının kılcal damarlarının bulunduğu kıvrımların farklılaşması ile vücut tarafından oluşturulan bir organ olan plesanta yaklaşık 500 gram ağırlığında ve süngerimsi bir yapıdadır. Plasentanın bir bölümü endometrium'a yerleşmiş diğer ucu ise göbek kordonuna bağlıdır. Göbek kordonu da fetüs ile plasenta arasında madde alışverişi görevini üstlenmiştir.

Fetüs (anne karnındaki bebek) ihtiyaç duyduğu bütün maddeleri (oksijen, amino asit, vitamin, hormon vb.) plasenta aracılığı ile anneden temin eder. Plasenta fetüs için gerekli maddeleri iletirken fetüsün artıklarını da plasentaya oradan da annenin kan dolaşımına iletir. Anne , fetüsün artıklarını da kendi atıkları ile dışarı atar. Plesanta fetüs için akciğer, mide, bağırsak, karaciğer ve böbrek gibi organların görevlerini yerine getirmektedir.

Anne ve fetüsün kan dolaşımları ayrı ayrıdır, kanları birbirine karışmaz. İnce geçirgen bir zar anneden besinlerin, oksijenin fetüse, atıklarında fetüsten anneye geçmesini mümkün kılar. Bu geçirgen zar bazı maddelerin bebeğin kanına geçmesini engelleyebilirken bazı zararlı maddeleri engelleyemez. Bu nedenle anne adayı alkol, sigara, uyuşturucu vb. zararlı şeylerden uzak durmalı, ilaçları da doktor kontrolünde kullanmalıdır. Kesinlikle doktorunun bilgisi dışında ilaç kullanmamalıdır.

Plasentanın diğer önemli görevleri de gebeliğin devamını sağlamak ve bazı hormonları salgılayarak organizmayı doğuma hazırlamaktır.

Plasentanın yeterince gelişmemesi, hastalığı ve iyi çalışmaması fetüs için hayati rol oynar.

İlgili aramalar: anne karnındaki bebek nasıl beslenir? anne karnındaki bebek nasıl nefes alır? plasenta ne işe yarar? plasentanın görevi nedir? bebek anne karnında nereden oksijen alır?