Plasentanın Görevi Nedir?

Plasentanın Görevi Nedir?

Döllenmiş yumurtanın uterus (rahim) duvarına yerleşmesi için ilk ayda uterus duvarlarının kılcal damarlarının bulunduğu kıvrımların farklılaşması ile vücut tarafından oluşturulan bir organ olan plesanta yaklaşık 500 gram ağırlığında ve süngerimsi bir yapıdadır. Plasentanın bir bölümü endometrium'a yerleşmiş diğer ucu ise göbek kordonuna bağlıdır. Göbek kordonu da fetüs ile plasenta arasında madde alışverişi görevini üstlenmiştir.

Fetüs (anne karnındaki bebek) ihtiyaç duyduğu bütün maddeleri (oksijen, amino asit, vitamin, hormon vb.) plasenta aracılığı ile anneden temin eder. Plasenta fetüs için gerekli maddeleri iletirken fetüsün artıklarını da plasentaya oradan da annenin kan dolaşımına iletir. Anne , fetüsün artıklarını da kendi atıkları ile dışarı atar. Plesanta fetüs için akciğer, mide, bağırsak, karaciğer ve böbrek gibi organların görevlerini yerine getirmektedir.

Anne ve fetüsün kan dolaşımları ayrı ayrıdır, kanları birbirine karışmaz. İnce geçirgen bir zar anneden besinlerin, oksijenin fetüse, atıklarında fetüsten anneye geçmesini mümkün kılar. Bu geçirgen zar bazı maddelerin bebeğin kanına geçmesini engelleyebilirken bazı zararlı maddeleri engelleyemez. Bu nedenle anne adayı alkol, sigara, uyuşturucu vb. zararlı şeylerden uzak durmalı, ilaçları da doktor kontrolünde kullanmalıdır. Kesinlikle doktorunun bilgisi dışında ilaç kullanmamalıdır.

Plasentanın diğer önemli görevleri de gebeliğin devamını sağlamak ve bazı hormonları salgılayarak organizmayı doğuma hazırlamaktır.

Plasentanın yeterince gelişmemesi, hastalığı ve iyi çalışmaması fetüs için hayati rol oynar.

İlgili aramalar: anne karnındaki bebek nasıl beslenir? anne karnındaki bebek nasıl nefes alır? plasenta ne işe yarar? plasentanın görevi nedir? bebek anne karnında nereden oksijen alır?

Gebelikte Neler Olur?

Gebelik süresince aslında neler olup biter?

Gebelik, yaklaşık olarak, dokuz aylık bir dönemdir. Bu süre içinde tüpe, başkaca bir deyişle yumurtalığı uterusa (rahme) bağlayan boru içine düşen yumurtacık (övül) döllenir ve bir insan yumurtası olur. Döllenme gerçekleşir gerçekleşmez de bu tek hücre çoğalır. Aynı zamanda bu organın iç duvarında bir yere saplanır, yerleşir.



Gebeliğin dışarıdan belli olan ilk işareti menstrüasyonun (âdetin) gebelik sonuna kadar hiç görülmemesidir. İkinci aya doğru, hormonların çalışmasıyla, kadın memelerinin şiştiğini ve ağırlaştığını farkeder. Günler geçtikçe başka sutyen, yani daha büyük bir sutyen alır ve bunu gece gündüz kullanır. Bu, birçok gebeliklerden sonra görülen, meme sarkmalarını önleyici bir tedbirdir.

Dördüncü aya doğru, gebe kadının karnı hatırı sayılır derecede büyür. Çünkü bebek büyür, onu kaplayan uterus (rahim) de büyümek zorundadır. İkinci ayın sonunda bebeğin boyu üç santim kadar bir şeydir. O zaman buna embriyon (rüşeym) denir. Ana rahmindeki dört aylık hayatından sonra bebek insana hayli benzer ve boyu yirmi santime erişir. Artık buna embriyon değil, fetus (cenin) denir. Yüz çizgileri iyice belli olur, dış cinsel organları farkedilir. El ve ayak parmakları ayrılmıştır.

Anne, bebeğin kendi içinde kımıldadığını bu dördüncü ayda duyar. Yer değiştirirken kımıldanması anne karnına bakarken, gözle farkedilebilir. Bütün gebeliğin etkisi süresince, bebek, içi su dolu bir kesenin (su kesesi) içinde yüzerek, etkisi kendisine ulaşabilecek bütün dışarıdan vurma ve çarpmalara karşı korunmaktadır. Su kesesinin bir ucu plasenta (son) denen bir organa bağlıdır. Bu son da rahim iç duvarına sıkıca tutunmuştur. Bebek, ihtiyacı olan besin ve oksijeni, göbek bağı denen bir kordonla bu plasentadan (sondan) alır. Plasentaya da anneden gelir. Küçük bebeğin kanındaki işe yaramaz kalıntıları da biriktirip aynı yoldan annenin kanına gönderir.

Bu yüzden, gebe bir kadının, iyi bir doğum doktorunun bakımı ve kontrolü altında bulunması çok önemli ve gereklidir. Annenin sağlığı, çocuğun sağlığına bağlıdır. Çocuk ve annenin kanında biriken işe yaramaz madde ve kalıntıları her ikisi için de anne atacaktır. Çok kilo almaması için, hekim, anneye özel bir perhiz yazar. Açık havada egzersiz yaptırır, her gelişinde tansiyonunu (damardaki kan basıncını) ölçer, annenin ve bebeğin kalp seslerini dinler. Hem annede hem çocukta birikebilen zehirli maddelerin dışarı atılıp atılmadığı konusunda bir yargıya varır. Bu çok tehlikeli bir hastalıktır. Ama bu konu o kadar umursanacak bir problem olamaz. Günümüzde giderek daha seyrek ortaya çıkmaktadır ve çaresi de vardır.

Aramalar: göbek kordonu ne işe yarar, göbek bağının görevi nedir, gebelikte neler meydana gelir

Gebelik Zehirlenmesinin Nedenleri Nelerdir?

Gebelik ortaya çıktıktan sonra vücudun herhangi bir şekilde bir yabancı dokuyla karşılaşması nedeniyle, çünkü sonuçta kromozomlarının ve genlerinin yarısı çocuğa babadan gelir. Vücudun en önemli savunma mekanizmalarından birisi vücuda giren yabancı maddeleri atmaktır. Fakat hamilelikte bu savunma çok farklı davranır. Bunun nedeni tam olarak bilinmemekle birlikte hamilelikte kendisine yabancı bir doku olmasına rağmen, bebeği 9 ay boyunca annenin vücudu çok iyi şekilde besler. Normalde bu dokuyu reddetmemesi için anne adayının vücudunda bebeğin kanını görmesini engelleyen maddeler oluşur. Yani annenin vücudu bebeğin kanını görmez. Bu da plasenta dediğimiz bebeği besleyen yapı sayesinde oluşur. Bu sistemde bozukluk olduğu zaman öncelikle tansiyon yükselmeye başlar. Tansiyon yükseldikten sonra belli bir süre sonunda anne adayının böbreğinin albümini tutma kabiliyeti de azalır. Yani kan proteini tutma yeteneğini yitirir. Vücudu ödemden koruyan mekanizma devre dışı kalacağı için yüzde ve ellerde şişlikler oluşur. Eğer bu şekilde uzun süre devam ederse ve ağır geçiyorsa tüm organları teker teker etkileyen olaylara neden olabilir. Ya da beyinde ortaya çıkarsa ve çok ciddi bir şekilde ilerlemeye başlarsa annede sara nöbetine benzer kasılmalara neden olur. Plasentada da yetmezlik nedeni olursa bebeğin anne karnında gelişiminin az olmasına hatta ölmesine neden olabilir. En ciddi hasarlardan bir tanesini karaciğere verebilir. Eğer karaciğere hasar verirse bütün organların bundan etkilenmesi söz konusu olabilir. Kadın doğum uzmanlarının en çok korktuğu ama en az karşılaşılaştıkları gebelik zehirlenmesi türü karaciğeri de etkileyen gebelik zehirlenmesi türüdür.

Aramalar: gebelik zehirlenmesi neden olur, gebelik zehirlernmesinin nedenleri, plasenta nedir, preeklampsinin nedenleri, plazenta ne demek