Genellikle kovan arıları ve yaban arıları ile olan sokmalar örümcek, akrep, yılan ve diğer böceklerle olanlarınkinden çok daha fazladır.
Böcek sokmasıyla cildin içine bırakılan zehir yalnızca yerel alerjik bir reaksiyon yapabildiği gibi, daha ağır durumlar, tüm vücut alerjisi ve hatta dolaşım şoku da yaratabilir. Sokma ile gelişen belirtiler bazen çok kısa bir sürede o kişide solunum yetersizliğine ve ölüme neden olabilir. Tek bir arının sokması cilt kızarıklığı ve ağrı dışında pek önemli bir problem yaratmazken, birçok sokma ise alerjik nedenli ağır dolaşım şoku yaratabilir.
Arı sokmalarında ilk yardım:
1- Sokma yerinde o noktadan girmiş olan zehiri çıkartmak için bir iğne veya bir pens alevden geçirilerek kullanılabilir.
2- Alerjiye karşı o bölgeye antihistaminik krem sürülür. Amonyak veya sodyumbikarbonat solüsyonu aynı amaçla kullanılabilir.
3- Sokma ağızda ise bir tatlı kaşığı bikarbonat tozu ve su ile ağız çalkalanır. Ağızda şişme artıyor ve üst solunum yolunda tıkanıklık yaratacak derecede oluyorsa, bir parça buz ağıza alınmalı ve emilmelidir. Böyle bir durumda hemen bir doktora danışılmalıdır.
4- Sokulan yerle bir arada tüm vücutta şişme hissi oluyor, kaşıntı çok artıyor ve nefes almada güçlük oluyorsa süratle bir doktora müracaat edilmelidir.
Yılan sokmalarında ilk yardım:
Yılan sokması, genellikle çok büyük korku yaratır, zehirli olmayan yılan sokmalarında korkuya bağlı ölümler bile görülmüştür. Korku, şok derecesini artıran önemli bir faktördür.
1- Kişiyi sakinleştirmeli ve korkmaması sağlanmalıdır.
2- Yara kol veya bacakta ise, yaranın üstünden çok sıkı olmayan bir bandaj sarılmalı, kan dönüşü kısmen önlenmelidir.
3- Tam istirahat sağlanmalı ve hareket yaptırılmamalıdır.
4- Yara ve çevresi sabunla iyice temizlenmelidir.
5- Yara yerinden biraz kan akıtılarak mümkünse, zehir ağızla emilip yutulmadan dışarı atılmalıdır.
6- Solunum zorluğu varsa, yapay solunum uygulanmalıdır.
7- Hasta süratle bir dkora götürülmelidir.
