Doğum Sonrası Rahim Ağrısı

Doğum Sonrası Rahim Ağrısı

Bilhassa bebeği emzirirken  meydana gelen  kramp benzeri ağrılar büyük olasılıkla doğum sonrası rahmin, leğen  kemiği bölgesindeki yerine inmesine imkan veren  kasılmalar­dan kaynaklanır­­. Daha evvelki doğumlara ya da karın duvarı­nın aşırı esnemesine (ikiz bebeler­de olduğu şekil­de ) bağlı bir şekil­de rahim kasları gevşemiş olan kadınlar­da bu kasılmalar daha yoğun olarak hissi duyulur­. Doğum sonrası yaşanmakta olan bu ağrılar emzirme esnasın­da oksitosin hormonu salgılanmasına bağlı bir şekil­de daha da ba­riz hale gelmektedir­­. Hafif ağrıkesiciler kullanıla­bilir, fakat bu ağrı doğal yoldan 4* 7 gün arasın­da geçecektir­­. Eğer ağrıkesici ilaç ağrıyı hafifletmiyorsa veya ağrı bir haftadan uzun sürüyorsa başka bir loğusalık sorunu ihtimaline karşı doktorunuza danışın­.

Doğumdan Sonra Kanama

Doğumdan Sonra Kanama

Doğumdan sonra rahminizden gelen kandan, mukustan ve dokudan oluşan akıntıya loşi denir ve loğusalığın ilk 3 günü adet kanama­sı kadar ya da daha fazla bir miktar­da kanama olmakta­dır­­.  Loşianın miktarı genel olarak fazladır; azalmaya başlayana dek miktarı toplam olarak yaklaşık iki bardaktır­­. İlk günler yataktan ani kalkmaktan ötürü birdenbire yoğun bir şekil­de akar­. Lakin bu kaygılanacak bir durum olmaz­. Loğusalığın ilk günlerinde loşianın muhteviyatı kan ve kan pıhtıların­dan olur bun­dan ötürü rengi­nin ilk iki* üç gün kırmızı olma­sı doğaldır­­.  Sonrasın­da yoğunluğu azalmaktadır, rengi pembeye, kahverengiye ve daha sonrasındaki haftalar­da sarıya çalan beyaza döner­. Bu süreçte tampon kullanılmama­sı gerekir­­. Bu altı haftaya kadar boylanabi­len  akıntı süreci boyunca hijyenik bağların kullanı­mı sağlıklıdır­­.

Bazı hekimlerin düzenli şekil­de verdikleri oksitosin hormonunun ve emzirmenin rahim kasılmalarını kolaylaştırma­sı hem rahmin eski boyutuna dönmesine yardımcı olmakta, hem de loşianın miktarını azaltmaktadır­­.  Rahmin kasılışı plasentanın rahimden  ayrılan yerindeki kan damarları­nın daralmasını sağlayarak kanamayı önlemektedir­­. Rahim çok gevşekse ve kasılmıyorsa çok miktar­da kanama olmakta­dır­­.  Hastanedeyken  loğusalık kanaması­nın belirtileri olursa hemen  hemşireye haber verin­. Bu belirtiler evde olursa dokturunuzu arayın; eğer doktorunuza ulaşamadıysanız doğum yaptığınız hastane ile irtibata geçin­.

İlgili aramalar: doğumdan sonra kanama olması, doğum sonrası kanama oluşu, doğum sonrası vajinadan kanlı sümüksü sıvı gelmesi

Doğumdan Sonra Eski Haline Dönme

Doğumdan Sonra Eski Haline Dönme

Çocuğa bakmanın, her türlü diyet metodların­dan daha çabuk kilo vermeye sebep olduğu (ortalama 5­.5 kilogram) fakat birçok kadı­nın bunu yeteri ka­dar hızlı bulmadığı bili­nir­­. Bilhassa aynadaki görüntülerine bir göz attıklarında, kadınlar kendileri­ni hala gebe gibi göre­bilirler­. Lakin neyse ki yalnız­ca 1 ila 2 ay gebelik pantolonlarıyla idare ede­bilirler­.

Elbette gebelik öncesi görüntüye ve kiloya dönüşü hamilelik süreci boyunca alınmış olan kilolarla yakınen  ilgilidir­­. 11­.5 kilogram ya da daha az kilo alanlar diyet uygulamaksı­zın eski kilolarına ikinci ayın nihayetinde ulaşırlar­. Öbürlerinin hamilelikte almış olduğu aşırı kilolar sihirli bir biçimde ortadan kalkmaz­. Lakin emzirenler­de (veya ekstra olarak en  az 500 kalorilik ve kalsiyum destekli beslenenlerde) uygun seçilen  bir diyet yavaş ve tesirli ağırlık kaybı sağlar­. İlk 6 hafta sonunda, emzirmeyen  anneler iyi dengelenmiş zayıflamayı sağlayan diyet uygulaya­bilirler­. Emziren  anneler de "eğer aşırı yağlanma var ise" sütleri­ni kesmeyecek şekil­de kalori alımını kese­bilirler ve böyle­likle kilo kaybede­bilirler­. Genel­de bebek sütten  kesildiğinde fazla kilolar da verilmiş olmakta­dır­­.

Eski vücut şekline dönmek aşırı kilo almamış bulunanlar­da bile sorun olur­. Hiç kimse doğum odasın­dan görünmek arzu ettiği kadar ince olarak ayrılmaz­. Doğumdan sonran­da karın­da meydana gelen  çıkıntı­nın sebep­lerin­den  biri rahmin hala geniş oluşudur, rahim eski boyutuna fakat altı hafta nihayetinde ulaşacaktır ye böyle­likle karın da buna uygun olarak küçülecektir (rahimdeki gelişmeyi hemşire ya da hekimini­zin size gösterdiği şekil­de elinizle yoklayarak takip edebilirsiniz­. Artık elinize gelmediği­ni hissediyorsanız, leğen  içinde aşağı inmiş demektir)­. Rahmini­zin şişkin durması­nın başka bir sebe­bi de vücut sıvılarıdır­­.  Doğum sonrasıki ilk bir iki gün içerisinde 2­.5 kilogram ya da daha fazlası yok olacaktır­­. Lakin sorun geri kalan karın kasları ve deri­nin sıkılaşmasıdır­­.  Eğer bir çaba harcamazsanız yaşam boyu sarkık kala­bilirler­.

İlgili aramalar: hamilelikte önceki hale nasıl dönülür, gebelik öncesi kiloya tekrar nasıl ulaşılır, doğumdan sonra eski haline dönme

Doğum Sonrası Vajinada Gevşeklik

Doğum Sonrası Vajinada Gevşeklik

Vajina, akordeona benzeyen kıvrımları olan, doğumda açılan, epey esnek bir organdır­­.  Normal­de öyle dardır ki bir tampon koymak bile güç ola­bilir, fakat doğum sırasonda 3 ila 4 kiloluk bir bebeğin geçişine i­zin verecek kadar genişleyebilir­­. Doğum sonrası birkaç haftalık bir zaman­da hemen  hemen  doğumdan önceki boyutlarına döner­. Çoğu kadın, hafif bir gevşemeyi fark bile etmez ve bu gevşeme cinsel doyumu etkilemez­. Doğum önce­leri vajinası fazla dar olan kadınlar için bu gevşeme olumlu bile ola­bilir, çükü ilişki artık daha fazla haz verebilir­­.

Vajinayla makat arasın­da bulunan yer olan perine de esnektir fakat vajina kadar esnek değildir­. Bazı kadınlar­da perine yırtılmadan, bebeğin doğmasına i­zin verecek kadar esner­. Lakin bazı kadınlarda doğumu yaptıran kişi­nin epizyotomi yapmama­sı halinde yırtılacaktır­­. Esneme, dikkatle zamanlanmış, kesi önce­leri perinenin aşırı gerilmesine i­zin verilmemiş bir epziyotomiye kıyasla kaslar­da hafif bir gevşeklik bıraka­bilir­­.

Doğumhaneye girmeden  çok önce doğum kaslarını kullanarak alıştır­ma yapmak elastikiyeti arttıra­bilir ve kasların normale dönmeleri­ni çabuklaştırır­­. Perine bölgesindeki kasları güçlendiren  Kegel alıştırmaları gebelik boyunca ve doğum sonrası en  az altı ay düzenli şekil­de yapılışı gerekir­­.

Birçok çift, doğum sonrası cinsel ilişki­nin öncekin­den  daha tatmin e­den  olduğunu söyler­. Bunun nedeni, kadı­nın kasları üstün­de doğum eğitimi esnasın­da geliştirmiş olduğu kontrol ve farkındalıktır­­. Başka bir deyişle, doğum sonrası eskisi gibi değil, daha da iyi ola­bilirsiniz!

Çok ender olarak, doğum önce­leri "tam kıvamında" olan bir kadın, vajinanın doğumla gerilmesin­den  sonra cinsel ilişkiden  daha az haz, almaya başlaya­bilir­­. Genel­de zaman içerisinde vajinal kaslar yeniden  sıkılaşır­­. Gün boyunca, duş alırken, tuvaletteyken, bulaşık yıkarken, bebeği dolaştırırken, araba kullanırken, masanızda otururken Kegel alıştırmalarını yaparak bu süreci hızlandıra­bilirsiniz­. Eğer altı ay sonra vajina hala çok gevşek duruyor ise doktora başvurmanız gerekir­­.

Doğumdan Sonra Tekrar Eski Haline Nasıl Dönülür?

Doğumdan Sonra Tekrar Eski Haline Nasıl Dönülür?

Kadınlar anne olmaları­nın hemen  ardından, hamilelik öncesi görünümlerine dönmek ve çekicilikleri­ni muhafaza etmek istiyorlar­. Fakat doğumdan sonra vücut­ta meydana gelen  değişiklikler, fazlalıklar ya da sarkmalar buna i­zin vermeyebiliyor­.

Bunu şöyle anlatmak mümkün; Karnın iki yanın­da yer alan ve arada 1­.cm­.’lik bağ doku bulunmakta olan iki tane kas bulunur­. Doğum sırasın­da içer­de yer oluşma­sı için iki kas arasın­da ki bağ doku bazı zamanlar 10* 15 cm­.’e kadar esner ve yırtılır­­. Lakin doğumdan sonran­da bağ dokusu tekrar lastiksi bir yapı gibi kasları bir araya getirmez­. Superplast Estetik Cerrahi Merkezi’n­den  Op­.Dr­. Coşkun L­.Taşçı, bu durumun zayıflamakla veya egzersiz ile düzelemeyeceği­ni , birçoğu hanımda bu duruma eşlik edici deri fazlalığı ve yağlanmada kötü bir görünüm oluşturduğunu belirterek, klasik ve modern lazer destekli teknikle karın germe işlemleri­ni anlattı­.

Klasik Yöntem İle Karın Germe
Klasik yöntemde ameliyata kesi ile başlanır­­. Bu kesi kasların yırtık olduğu yere kadar açıla­rak elle dikilir­­. Bel ve karın bölgesindeki yağlar cerrahi teknikle ya da klasik olarak liposuction ile alınmaktadır­­.  Bu yöntemde hasta 7* 10 gün sonra banyosunu yapa­bilir ve 2* ila 3 ay sonra sosyal hayatlarına devam edebilmekte­dir­­.

Lazer Destekli Endoskopik Karın Germe
Modern metod ise bütün karın ve bel bölgesindeki yağların lazer lipoliz ile alınmasını, sonr­dan endoskopi yardımıyla kasların onarılışı ve yalnız­ca fazla deri­nin alınmasını kapsıyor­. Bu metod klasik metod­dan çok daha kısa, ağrısız ve konforlu bir işlemdir­­. Hastalar hiç bir zaman V biçimin­de yatmak zorun­da değillerdir­­. Operasyonun sonrasındaki gün yürüyerek evlerine gide­bilirler­. 3 gün sonra bandajları açılır ve banyo yapa­bilirler­.

Modern yöntemde göbek deliği­nin yeri değişir mi?
Değişmez, göbek deliği­nin göbek derisi­nin bir parçası değil kendi kablosuyla kasların arasın­da çıkan bağımsız bir yapı olarak değerlendiriyoruz­. Eski göbek deliği orjinal yerinde olduğu şekil­de kalıyor yalnız­ca karın derisi ile temas ettiği nokta değişiyor­.

Yeniden  hamile kalına­bilir mi?
Bu operasyon yeniden  hamile kalınmasına engel bir durum yaratmaz­. Gebelikdan sonra onarılan kaslar arası yapı tekrar esner fakat istendiği takdir­de işlem tekrarlana­bilir ve düz bir karın sağlanabilir­­.

Sezaryen Sonrası Ağrı

Sezaryen Sonrası Ağrı

Sezaryen bir ameliyattır ve sezaryen sırasında da karın kısmından kesi yapılır. Ameliyat olduğu için de her ameliyatta olduğu gibi sezaryen sonrasında da ağrı görülür. Kimi hasta çok az ağrı hissederken kimisi yerinden bile kıpırdayamaz. Ağrı eşiği kişiden kişiye değişiklik gösterdiği için her kadın sezaryenden aynı şekilde etkilenmez. Her ne kadar ağrı duyacak olsak da bu ağrının şiddeti hızla azalmaktadır. Ağrının zirve yaptığı zamanlar sezaryen sonrası ilk 2 saat ile 4 saaat arasıdır. Ameliyattan sonra genelde ağrı kesici ilaçlar hastaya damar yolu ile verilir. Ameliyatın üstünden 6 saatlik bir süre geçtiğinde ise hastanın ağrıları zaten önemli derecede azalır ve hasta rahatlama hisseder. Öyle ki kalkıp kendi başına yürüyebilir. Tabi yürüme sırasında kasık ve karın bölgesi bir miktar daha ağrıyabilir. Hastalara hastanede yattıkları süre içerisinde ihtiyaç duyulursa ağrı kesici ilaç verilir. Hasta taburcu olurken de evde kullanması için gerek görülen ilaçları ve ağrı kesici ilacı reçete edilir.

Anne adayları sezaryenden birkaç gün ya da bir hafta sonra rutin olarak kontrole çağrılırlar. Kontrole gitmeden önce evde geçirdikleri süre içerisinde eğilip kalkarken, yatarken, esnerken, uzanırken, yürürken ağrıları artabilir. Bu sebeple, sezaryen sonrası ağrıçekmemek için doktorumuzun tavsiyelerine harfiyen uymalı, ilaçlarımızı saatinde, doğru dozlarda kullanmalı ve en önemlisi hareketlerimize dikkat etmemiz gerekiyor.

Doğumdan Sonra Diyet Yapılır mı?

Doğumdan Sonra Diyet Yapılır Mı?

Her türlü diyet anne sütünün kalitesini bozabilir. Bu nedenle doğum sonrası dönemde annenin vücudunu forma sokmak istemesi amacıyla diyet yapması uzmanlar tarafından önerilmemektedir. Halk arasında kırkı çıkmak olarak tabir edilen altı haftalık lohusalık döneminin ardından yapılacak olan egzersizler uzmanlar tarafından önerilmektedir. Emzirmek ile bir anne günde fazladan 200 kalori harcamaktadır bu durum ise yaklaşık olarak üç haftada bir kilo vermek anlamına gelebilmektedir. Kilo vermek amaçlı olarak uygulanan diyetler anne sütünün kalitesinin bozulmasına sebep olarak, bebeğin anne sütünden uzaklaşmasına ve gelişiminde buna bağlı olarak olumsuz etkilenmesine sebep olabilmektedir. Doğum sonrasında ki ilk bir yıl içerisinde herhangi bir diyet uygulanması uzmanlar tarafından tavsiye edilmemektedir.

İlgili aramalar: doğumdan hemen sonra zayıflama diyeti yapılır mı?

Doğum Sonrası Kanama Ne Kadar Sürer?

Doğum Sonrası Kanama Ne Kadar Sürer?

Lohusanın(yeni doğum yapmış annenin) doğumdan sonraki 6-8 hafta içerisinde jinekolojik bir muayeneden geçmesi gerekir. Bu muayene cinsel organlar, karın ve göğüsleri içine alır. Özellikle gebelik sırasında büyük değişim gösteren rahmin, normal haline dönüp dönmediği araştırılır. Doğum kesileri de muayene edilerek yaranın ve yara izinin hakkında fikir edinilir.

Loşi adı verilen lohusalık akıntısı doğumun ilk saatlerinde başlar ve miktarı giderek azalır. İlk zamanlar kırmızı kan görüntüsü olarak görülen loşi giderek rengi açılır ve sonrasında tamamen kaybolur. Lohusalık akıntısının doğumdan sonraki 5. haftaya girildiğinde, özellikle kanla karışık olarak devam etmesi normal sayılmaz. Bu gibi durumlarda çoğu kez rahimde parça kalışı, iltihaplanma gibi patolojik bir olay akıntı ya da kanamaya neden olur. Anormal devam eden doğum sonrası kanamalarda kanamayla birlikte ağrı, kasılma gibi durumların yanı sıra kanamanın miktarında artış gibi durumlar görülür. Böyle bir durumda anne zaten bunun normal bir kanama olmadığını fark edecektir. Bu tür bir kanamada derhal doktora gidilmelidir.

Doğum sonu muayene esnasında da hekim emzirme, gebelikten korunma ve diğer konularda lohusanın merak ve endişelerini giderici bilgiler vermeli, ona yardımcı olmalıdır.

İlgili aramalar: lohusalık akıntısı ne zaman kesilir? lohusalık kanı ne zaman durur? doğum sonrası kanama en fazla ne kadar sürer

Doğumdan Sonra Adet Ne Zaman Başlar?

DOĞUM SONRASI ADET NE ZAMAN GÖRÜLÜR?

Doğum yapan her kadın doğumdan sonra adet ne zaman başlar sorusunun cevabını merak eder. Doğumun hemen sonrasında kanama görülür fakat bu görülen kanama adet kanı değildir. Görülen bu kanama, doğumdan sonra rahimin eski haline dönmesi sırasında meydana gelen kanamadır. Bu kanama giderek şiddetini azaltarak devam eder ve yaklaşık 2-3 hafta sonra da durur. Adet kanamasının başlamasını etkileyen önemli bir unsur annenin bebeğini emzirip emzirmediğidir. Çok emziren anneler ile az emziren anneler arasında da doğumdan sonra adet kanamasının başlangıç süresinde fark görülmektedir. Eğer anne bebeğini hiç emziremediyse, doğumdan sonra ilk adet görmeye doğumun yaklaşık 2,5 ay sonrasında başlayacaktır.

Prolaktin adı verilen hormon, hem anne için süt salgısını hazırlar hem de annenin yumurtlamasını engeller. Bu hormonun böyle davranmasının nedeni annenin bakıma ihtiyaç duyan bebeğiyle ilgilenmesini sağlamak ve bu süreçte yeni bir doğumun başlangıcını engellemektir. Yani prolaktin annenin hamile kalmasını engeller. Bebeğine dışarıdan su da dahil olmak üzere hiçbir ek besin vermeyen, bebeğini sadece emzirerek besleyen kadınlarda doğumdan sonra ilk adet başlangıcı 4 ila 12 ay gibi bir süreç aralığında başlar. Emzirme azaltıldığı zaman adet kanamasının başlangıcı giderek daha geriye çekilir. Emzirme devam ettiği sürece annenin 12 aya kadar adet görmemesi normal kabul edilmektedir.

Doğumdan sonra adet görülmesi, artık yeni bir gebeliğin başlayabileceğinin bir işaretidir. İlk adet kanamasından sonra yumurtlama artık mümkündür. Korunulmayan cinsel ilişkide hamile kalınabilir. Buradan adet kanaması görüldükten sonra hamile kalınabilir gibi bir sonuç çıkarılmamalıdır. Çünkü bebek ek gıdalara başladıktan sonra adet kanaması görülmeden de annenin yeni bir gebelikle karşı karşıya kalması mümkündür. Bu tür bir durumla karşılaşmak istemeyenler mutlaka bu süreçteki ilişkilerde korunmalıdırlar.

Doğumdan Sonra Kabızlık

DOĞUMDAN SONRA KABIZLIK

Doğumu takiben lohusaların büyük kısmında ilk birkaç gün, barsak hareketlerinin ağırlaştığı görülür. Barsak hareketlerindeki bu yavaşlama çoğu kez kabızlıkla beraberdir. Barsak hareketlerinin yavaşlamasında doğum sonu ilk günlerin yatakta geçirilmesi önemli rol oynar. Ayrıca doğum kesisinin yarattığı acı ve hemoroid ağrısı da kabızlığın gelişmesinde ilave etkenlerdir.

DOĞUMDAN SONRA ORTAYA ÇIKAN KABIZLIK NASIL GİDERİLİR?

Bağırsak hareketlerini uyarma amacıyla doğumdan sonraki 3. gün bir kez lavman uygulanabilir. Aynı amaçla doktor tavsiyesi ile kabızlık giderici bir takım ilaç ya da şuruplar kullanılabilir. Anne bu dönemde emzirdiği için bilinçsiz bir şekilde ilaç kullanmamalıdır. Kabızlığa karşı bol sıvı tüketilmeli, taze sebze, meyve tüketilmeli ve lif yönünden zengin yiyeceklerle beslenilmelidir.

Doğumdan Ne Kadar Süre Sonra Banyo Yapılabilir?

Doğumdan Ne Kadar Süre Sonra Banyo Yapılabilir?

Doğumdan sonra 2. günden itibaren lohusa kadın kendisinde banyo yapacak gücü hissettiği takdirde banyo yapabilir. Banyonun, duş şeklinde yapılması önerilmekle birlikte küvet içinde oturarak da banyo yapılabilir. Bu suretle vücut temizliği ile beraber dış cinsiyet organları ve perine bölgesi de temiz tutulmuş, lohusa ruhsal bakımdan da rahatlamış olur. Perinede veya doğum yarasında ağrı duyulan zamanlarda, küvet içinde sıcak su banyoları ağrının hafifletilmesinde faydalı olabilir. Yalnız, bu tarz banyoda enfeksiyon tehlikesi bakımından suyun temiz olmasına son derece dikkat edilmelidir.

Lohusada duş veya küvet içinde hafif banyo ihtiyacının gece yatmadan evvel yapılması rahat bir uyku çekmeye de yardımcı olur. Sezaryenle yapılan doğumlardan sonra kesi üzerine su geçirmez bant yapıştırılmak suretiyle hastanın taburcu olduktan hemen sonra banyo yapması mümkün olmaktadır. Aşırı sıcak ve soğuk su ile banyo yapmamaya dikkat edilmelidir.

Doğumdan Sonra (Lohusalıkta) Egzersiz Hareketleri

DOĞUMDAN SONRA (LOHUSALIKTA) EGZERSİZ HAREKETLERİ



1. Dizler hafif bükük vaziyette sırtüstü yatılır ve kalça kasları kasılmak suretiyle bel öne doğru kavis çizecek şekilde karın yukarı kaldırılır.
2. Sonra kalça kasları gevşetilmek suretiyle bel düzeltilir ve karın aşağı indirilir.



3. Eller kalçalar yanında olmak üzere sırtüstü yatılır.
4. Bir bacak kalça ve dizden bükülmek suretiyle karına doğru çekilir; bilahare düz vaziyete getirilerek aynı hareket diğer bacakta yapılır.



5. Dizler bükük vaziyete sırtüstü yatılır.
6. Sonra eller dizlere yaklaştırılmak üzere baş ve omuzlar yukarı kaldırılır.



7. Eller yanlarda olmak üzere sırtüstü yatılır.
8. Sonra el ayaları ve ayak tabanlarına dayanmak üzere göğüs ve karın yukarı kaldırılır; bilahare eski vaziyete geçilir.



9. Yüzükoyun yatılarak bacak ve kollar gerilir.
10. Sonra gevşetilir.



11. Bacaklar bitişik olmak üzere sırtüstü yatılır.
12. Sonra eller aynı tarafa gelmek üzere dönüş yapılır. Bu hareket bir sağa bir sola olmak üzere tekrarlanır.

Doğumdan Sonra (Lohusalıkta) Spor Yapmak

DOĞUMDAN SONRA (LOHUSALIKTA) SPOR YAPMAK

Doğum sonu devrede gözönüne alınması gereken bir husus da bazı sporlar yapmak suretiyle vücudun eski faal durumuna getirilmesidir. Bilindiği gibi gebelik esnasında ve bilhassa son aylarda kadının fiziksel aktivitesi büyük ölçüde sınırlanmıştır. Bu faaliyetlerin doğum sonu devrede yeniden düzenlenmesi ve normale döndürülmesi gerekir. Bu bakımdan hafif spor faaliyetleriyle, doğum esnasında gevşemiş ve zayıflamış karın ve perine kaslarının kuvvetlenmesi de temin edilir. Açık havada yürüme, denize girme, yüzme ve diğer mutedil sporlar, kan dolaşımını düzenlemeleri yanında bol oksijen temini sebebiyle dokuları da canlandırırlar. Kadın spor yaptığı zaman çok geçmeden bunların büyük faydasını kendisi de hisseder.

Doğumdan Sonra (Lohusalıkta) Egzersizler

LOHUSALIK EGZERSİZLERİ (LOHUSALIK JİMNASTİĞİ)

Lohusalık döneminde iskelet ve karın kaslarına eski tonusunu kazandırmak amacıyla bazı egzersizler tavsiye edilebilir. Çünkü gebelik ve doğumu takiben çeşitli kas gruplarında tonus azalmış, eklemler arası bağlar gevşemiştir. Fıtık veya rahim sarkmasını önleme, vücuda eski duruş şeklini kazandırma amacıyla doğum sonu egzersizlere önem verilmelidir. Bu egzersizlerin, fiziksel gücü artırmada önemli rolü vardır. Bu hareketler ayrıca, vücutta toplanmış aşırı yağların erimesine de yardımcıdır.

Karın, perine, sırt, kol ve bacak kaslarını çalıştırma amacıyla yapılan bu egzersizlere, doğumu takiben 1. gün başlanır; 10. güne kadar değişik hareket motifleri öğrenilir. Bu egzersizler, lohusayı yormayacak şekilde düzenlenmiş vücut hareketlerini kapsar. Öğrenilen her hareket, sabah ve öğleden sonra olmak üzere dörder defa tekrarlanır ve hergün, bir evvelki harekete yeni bir hareket ilâve edilir. 10 gün içinde tamamlanan bu hareketler zincirine lohusa kadın kendini yormaksızın bir ay kadar devam etmelidir.

Doğumdan Sonra (Lohusalıkta) Beslenme

LOHUSALIKTA BESLENME

Lohusallk devresinde dikkat edilmesi gereken en önemli hususlardan biri gıda düzeni konusudur. Bilindiği gibi gebeliğin son aylarında ve doğumdan sonra kilo almaya eğilim mevcuttur. İştah artımı kontrol altına alınamadığı takdirde doğumdan sonra şişmanlık ortaya çıkar. Bu bakımdan fazla yemekten daima sakınılmalıdır. Lohusalık döneminde uygulanacak düzenli bir diyet, anneyi gebelikten önceki kilosuna kavuşturur.

Emziren kadının genellikle 2.600-3.000 kaloriye ihtiyacı vardır. Bunu temin için annenin lohusalık devresinde de protein, karbonhidrat, yağ gibi temel maddeleri yeterli miktarda alması gerekir. Bu devre esnasında vücuda yeterli sıvı girişine de süt salgılanmasını belli seviyede tutma bakımından dikkat edilmelidir.

Lohusallk devresinde gıda ile ilgili kurallar uygulanırken, annenin sütünü kuvvetlendirecek bazı maddelerin de vücuda girmesi gerekir; çünkü bebek ilk hayat enerjisini bu dönem içinde kazanmaktadır. Bebek, emzirme devresinde ne kadar kuvvetli bir enerji alırsa ilerde de o kadar normal ve sağlıklı bir çocuk olarak gelişecektir. Bu bakımdan yeterli süt oluşması için gerekli maddeler, anne diyetinde bulunmalıdır. Bunların başında D vitamini gelir. Bu vitamini yeterince temin için emziren annenin günde en az 1 litre süte ihtiyacı vardır. Bu suretle bebek için, ilk aylarda büyük tehlike olan raşitizm önlenmiş olur. D vitamini içeren damlalar kullanılarak da bu eksiklik giderilebilir. Lohusa diyetinin gebelikte olduğu gibi diğer vitamin ve minerallerle de takviyesi gerekir. Bu amaçla emziren kadına vitamin-mineral karışımından oluşmuş bir ilacın uygun dozlarda verilmesi faydalı olabilir.

Doğumdan Sonra (Lohusalıkta) Meme Bakımı

DOĞUMDAN SONRA (LOHUSALIKTA) MEMELERİN BAKIMI

Emziren lohusalarda memelerin ve meme uçlarının bakımı son derece önemlidir. Doğumu takiben 2-3 gün içinde salgılanmaya başlayan sütün yaptığı tazyik sebebiyle göğüslerde kısa zamanda dolgunluk görülür. Süt birikimimin sebep olduğu bu ilk dolgunluk bazı lohusalarda "süt ateşi" adı verilen ve 12-24 saat devam eden hafif bir ateş yükselmesine sebep olabilir.

Dolgunluk, memelerde ağırlık hissi ve ağrı yaratabilir. Bu gibi durumlarda günde birkaç defa 10-20 dakika süre ile memeler üzerine buz tatbiki, rahatsızlığın hafifletilmesinde yardımcıdır. Yine bu amaçla uygun bir analjezik kullanılabilir. Ağırlık hissini önleme amacıyla göğüsler uygun bir sutyen ile alttan desteklenmeli, sarkık durumdan kurtarılmalıdır. Her memenin karşı omuz istikametinde kaldırılması gerekir; bununla beraber sutyenin sıkı olmamasına bilhassa dikkat edilmelidir. Emziren kadında sutyen kullanılışı, vücut estetiğini koruma bakımından da psikolojik etki yaratır.

Lohusalık devresinde göğüslerdeki ağırlık hissini hafifletmek için her meme sutyen içinde karşı omuz yönünde kaldırılmak üzere alttan desteklenmelidir.

Memeler aşırı dolduğu zaman bebek süt emişte güçlükle karşılaşır. Bu gibi durumlarda emzirirken, meme dokusuna baş parmak ve işaret parmağı arasında ileriye doğru hafif tazyik yapmak süt çıkımına büyük ölçüde yardım eder. Aşırı dolgunluk durumlarında gerekirse el yardımı veya «süt çekeceği» ile toplanan süt dışarı alınmalıdır.

Doğumu takiben 48-72 saat içinde oluşmaya başlayan süt salgısı, lohusalığın 2. haftasında en üst seviyeye erişir; bundan sonra çeşitli faktörlerden etkilenmekle beraber emzirme dönemince sabit bir miktarı muhafaza eder. Annenin unutmaması gereken hususlardan birisi, emzirmenin 4-6 saat gibi belli aralıklarla tekrarlanması ve her seferinde her bir memenin 5-10 dakika emzirilmesidir; bu suretle memelerde süt birikimi önlenecek, her iki meme de aynı anda boşalma fırsatı bulacaktır.

Lohusalık devresinde ateş yükselmesiyle beraber memelerde kızarıklık, şişlik ve hassasiyet geliştiği zaman hemen bir doğum hekimine başvurulmalıdır.

Memenin uzun süre emzirilmesi sonucu bazen meme başında sıyrıklar, hatta çatlaklar gelişir. Bu gibi durumlarda meme başı ya bir süre emzirmemek suretiyle dinlenmeye bırakılmalı veya eczanelerden bulabileceğiniz uygun bir meme başlığı ile meme başı korunmak suretiyle emzirmeye devam edilmelidir. Sıyrıkları önleme veya tedavi amacıyla uygun lanolinli kremler de kullanılabilir. Bu kremlerin emzirmeden önce ıslak bir pamuk ile meme başından silinmesi, emzirmeyi takiben tekrar uygulanması gerekir. Bununla beraber meme başında herhangi bir sıyrık mevcut değilse emzirmeden önce her iki meme başını temiz su ile silmek, emzirmeler arasında ise temiz bir gazlı bezle kapatmak yeterlidir.

Bazı lohusalarda, sütün dışarı taşması sonucu meme başı çevresinde, kurumuş süt taneciklerinin toplandığı görülür. Temizlenmediği takdirde meme başına kabuklaşmış manzara veren bu tanecikler ılık su ile silinerek temizlenebilir.

Doğumdan Sonra Perine ve Epizyotomi Bakımı

DOĞUMDAN SONRA PERİNE VE EPİZYOTOMİ BAKIMI

Lohusalık döneminde perine temizliğine son derece dikkat edilmelidir. Çünkü bu bölgeden kaynaklanan bakteriler kolaylıkla üreme organlarına ulaşabilirler. Bu bakımdan doğum sonu devrede perine ve dış cinsiyet organları günde bir veya iki defa antiseptik eriyikte ıslatılmış pamukla silinmek suretiyle temizlenmelidir. Aynı amaçla duş şeklinde banyo da perine temizliğinde faydalıdır. Bu temizliğin yanı sıra perine bölgesi temiz pamukla, hasta bezi ile ya da uygun başka bir ped ile korunmalı, kirlenen takımlar sık olarak değiştirilmelidir.

Lohusanın büyük dışkılamadan sonra taharet şekline dikkat etmesi de epizyotomi (doğum için yapılmış ameliyat kesisi) bakımında önem kazanır. Taharet, daima önden arkaya doğru yapılmalıdır; aksi takdirde epizyotomi kesitinin dışkı ile enfekte olabileceği unutulmamalıdır. Ameliyat yerinin olduğu bölgeye kesinlikle dışkı bulaşmamalıdır. Ayrıca her aptes veya idrardan sonra perine bölgesindeki pamuk değiştirilmelidir.

Doğumdan Sonra İstirahat (Dinlenme)

DOĞUMDAN SONRA İSTİRAHAT

Doğum sonu ayağa kalkış, asla normal faaliyete tamamen dönüş anlamına yorumlanmamalı, lohusa aşırı faaliyet ve hareketlere yönelmemelidir. Lohusanın normal fiziksel aktivitesini kazanabilmesi için en az 4-6 haftalık bir zamana ihtiyacı vardır. Bu bakımdan doğum yapmış anne, düzenli bir yaşayış içinde bulunmalı, gece uykusu yanında, öğleden sonra da kendisine 2-3 saatlik bir dinlenme zamanı ayırmalıdır. Bu istirahatin, doğumu izleyen ilk hafta, günün yarısını kapsayabileceği hatırlanmalı, yorgunluğa zemin hazırlanmamalıdır. Lohusalığın ilk haftasındaki bakım ve istirahatin annenin ileride ki sağlığı üzerinde etkisi büyüktür.

Bu dönemde anneye, gerek bebek bakımı gerek ise ev işlerinde yardımcı olunmalıdır. Özellikle yorgunluğunu önleme ve istirahati bakımından lohusalığın ilk haftasında ziyaretçi sayısı sınırlandırılmalıdır. Yeni doğum yapmış kadınları ziyarete gitmek için çok acele etmemek gerekir. Esasında doğum ziyaretlerine doğumdan 30-40 gün sonra gidilmesi daha uygundur.

Çalışan kadına kanun ve tüzükler doğum sonu belli bir süre istirahat hakkı tanımışlardır. Memleketimizde de çalışan kadına, 2013 yılı itibariyle doğum öncesi 8 ve doğum sonra 8 olmak üzere 16 haftalık ücretli doğum izni verilmektedir.

Doğumdan Sonra Erken Ayağa Kalkma

DOĞUMDAN SONRA ERKEN AYAĞA KALKMA

Doğumu takiben lohusanın ne zaman ayağa kalkabileceği daima cevaplandırılması gereken bir sorudur. Lohusa, epizyotomi yapılmamış ise (sezaryen gibi herhangi bir doğum kesisi yoksa) genellikle 12-24 saat sonra bir yardımcı eşliğinde ayağa kalkabilir. Yataktan bu ilk kalkış, genellikle tuvalet ihtiyacını yerine getirmeye yönelmiştir. Bununla beraber, bu eğilim lohusanın istek ve iradesine bırakılmalı, ilk 24 saat istirahat ihtiyacı duyuyorsa ayağa kalkması için baskı yapılmamalıdır.

Epizyotomili lohusalarda ayağa kalkma süresi 24 saat kadar geciktirilebilir. Bununla beraber lohusa kadın yattığı süre esnasında kol ve bacaklarını hareket ettirmeli, sık şekilde pozisyon değiştirmelidir. Yüzükoyun yatış dahil lohusanın istediği pozisyonu almasında hiçbir sakınca yoktur.

Erken ayağa kalkışın moral bakımdan olduğu kadar bağırsak ve mesane çalışmasını düzenleme bakımından da büyük faydaları vardır. Ayrıca dolaşım ve solunum faaliyetleri de düzenlenir. Ayağa kalkan ve gezinen lohusada akıntı rahimde toplanmaksızın daha kolay boşalma imkanı kazanır. Yine kanama tehlikesi de azalır. Bu şartlar rahmin eski haline dönüşünü büyük ölçüde kolaylaştırır. Bu bakımdan durum normal seyrettiği sürece lohusa, mümkün olduğu kadar erken ayağa kalkıp dolaşmalıdır. Ağır kaldırmak, ağır egzersiz hareketleri yapmamak ve kendini fazla yormamak gerekir fakat günlük işlerde de kendine hareket kısıtlaması getirmemelidir.

Lohusa, sağlık kuruluşundan taburcu edilirken, evinde geçireceği günler esnasında da devamlı yatmaması, açık havada yürüyüşler yapması öğütlenmelidir. Hatta gerektiğinde bir veya iki kat merdiveni çıkabileceği de söylenmelidir. Bununla beraber ilk 2 hafta esnasında lohusaların büyük bir kısmında çeşitli faktörlere bağlı olarak vücut direncinin azaldığı dikkati çeker. Bu bakımdan lohusalık döneminde aşırı egzersiz ve yorgunluktan daima kaçınılmalıdır. Bazı hamileliklerden sonra hastanın aile ve çevresinin hastanın eğilmesine, kalkmasına, yürümesine müdahale etmesi doğru değildir. Doğum sonra kendinizi aşırı yormamanız dışında günlük rutin hayatınıza devam edebilirsiniz. Bol bol hava almayı, yürüyüş yapmayı da ihmal etmeyin. Bunlar doğum sonrası bunalımı da daha kolay ve çabuk atlatmanızı da sağlayacaktır.

Doğumdan Sonra Rahim Ağrısının Hafifletilmesi

DOĞUMDAN SONRA RAHİM AĞRISININ HAFİFLETİLMESİ

Doğumu izleyen ilk hafta içinde rahim kasılmalarının zaman zaman ağrı yaratarak şikayet sebebi olduğu görülür. Bu ağrılar özellikle ilk günler daha belirgindir. Rahim kasını kuvvetlendirici ilaçların kullanılması ve emzirme olayının başlayışı, bu kasılmaları daha da sıklaştırmak suretiyle ağrının şiddetlenmesine yol açar. Bebek meme emerken ağrılar daha belirgin hale gelir.

Rahim ağrısından şikayetçi lohusalar, günde 2-3 defa hekimin uygun göreceği bir analjezik kullanabilirler; bununla birlikte ağır analjeziklerden her zaman sakınılmalıdır.